شاخص برنت در قله ۴ ساله

دنیای‌اقتصاد – حمید ملازاده: در پی تشدید تنش‌های ژئوپلیتیک در خلیج‌فارس و افزایش نگرانی‌ها درباره اختلال در عرضه جهانی انرژی، قیمت نفت خام برنت با جهشی چشم‌گیر به بالاترین سطح خود در چهار سال گذشته رسیده است. به گزارش تارنمای tradingeconomics.com و تا لحظه تنظیم این خبر در روز جمعه سوم آوریل معاملات آتی نفت برنت با افزایشی بیش از ۷درصد، از مرز ۱۰۹ دلار در هر بشکه عبور کرد؛ افزایشی که نشان‌دهنده بازگشت نگرانی‌ها نسبت به ریسک‌های عرضه در تنگه هرمز یکی از حیاتی‌ترین مناطق انرژی جهان است. این رشد شدید قیمت‌ها در حالی رخ داده که بازارها تحت تاثیر اظهارات تند دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، قرار گرفته‌اند. وی اعلام کرده که در صورت عدم پذیرش شرایط آتش‌بس از سوی تهران، حملات به ایران و زیرساخت‌های آن در هفته‌های آینده تشدید خواهد شد. این موضع‌گیری با واکنش متقابل ایران همراه شده و فضای تنش را بیش از پیش افزایش داده است.

در یک بازه کوتاه، خبر همکاری ایران و عمان برای مدیریت عبور نفتکش‌ها از تنگه هرمز منتشر و همین باعث شد قیمت نفت موقتا کاهش پیدا کند؛ اما این روند نزولی دوام نیاورد و با بازگشت نگرانی‌ها درباره امنیت این گذرگاه کلیدی، بازار بار دیگر مسیر صعودی در پیش گرفت. در همین حال، بریتانیا میزبان نشست‌هایی با حضور ده‌ها کشور برای بررسی راهکارهای تامین امنیت مسیرهای انرژی در تنگه هرمز است. همزمان، ائتلاف اوپک‌پلاس نیز احتمال افزایش تولید را بررسی می‌کند، هرچند تحلیلگران معتقدند که هرگونه افزایش عرضه درکوتاه‌مدت تاثیر قابل‌توجهی بر بازار نخواهد داشت. کارشناسان بازار انرژی هشدار می‌دهند که تداوم این وضعیت می‌تواند به افزایش بیشتر قیمت‌ها و تشدید فشارهای تورمی در اقتصاد جهانی منجر شود. برخی برآوردها حتی از احتمال رسیدن قیمت نفت به سطوح بالاتر در صورت ادامه اختلال در تنگه هرمز حکایت دارد. در چنین شرایطی، نگاه بازارها به تحولات سیاسی و امنیتی منطقه دوخته شده و هرگونه تغییر در وضعیت این گذرگاه حیاتی می‌تواند مسیر قیمت‌ها را به‌سرعت دگرگون کند.

دوره طولانی احیا

طبق گزارش موسسه بی‌ام‌آی (BMI)، یکی از واحدهای فیچ سولوشن (Fitch Solutions)، درگیری گسترده‌تر، تهدید حمله به زیرساخت‌ها را افزایش و اختلال‌ها را از طریق تنگه هرمز گسترش می‌دهد و این اوضاع، دوره طولانی احیای پس از جنگ را به همراه خواهد داشت و آثار قیمتی آن در اواخر سال میلادی هم ادامه خواهد یافت. ایالات متحده آمریکا تنها برای بخشی از نفت وارداتی خود به خلیج فارس متکی است، اما نفت کالایی است که قیمت‌هایش در بازار جهانی تعیین می‌شوند. با این حال، وضع در آسیا و در کشورهایی نظیر هنگ‌کنگ، سنگاپور، استرالیا، نیوزیلند، فیلیپین، اندونزی و هند بسیار متفاوت است. برای نمونه، ژاپن برای بخش عمده‌ای از واردات نفت خود به تنگه هرمز یا مسیرهای جایگزین نیاز دارد. برخی از تحلیلگران بر این باورند که ژاپن و دیگر کشورها روی توافق با ایران برای اجازه حمل سوخت از طریق تنگه حساب می‌کنند. ترامپ اواخر روز چهارشنبه (۱۲ فروردین) مدعی شد که حمله‌های ایالات متحده علیه ایران ادامه خواهد داشت و از ارائه جدول زمانی مشخص برای پایان دادن به درگیری در خاورمیانه خودداری کرد.